مهره خشکه

مقدمه

پیچ و مهره یکی از ابزارهای کلیدی برای اتصال اجسام به یکدیگر است که در طول زمان کاربرد فراوانی داشته است. پیچ و مهره تقریبا از 80 سال پیش وارد ایران شده و با پیشرفت تکنولوژی و صنعت داخلی کشور، این ابزار نیز به عنوان یک کالای اساسی در تمامی صنایع مورد استفاده قرار گرفته است. پیچ و مهره انواع زیادی دارد و در این مطلب قصد داریم به بررسی یکی از نمونه‌های پرکاربرد آن‌ها تحت عنوان مهره خشکه بپردازیم.

کاربرد پیچ و مهره

تقریبا پیچ و مهره در بیشتر صنایع بزرگ و کوچک نظیر ساختمان، خودوروسازی، سد سازی، راه آهن، پتروشیمی و غیره مورد استفاده قرار می‌گیرد. اصلی‌ترین دلیلی که از پیج و مهره در بیشتر صنایع استفاده می‌شود، قابلیت تعویض آن‌ها است. به گونه‌ای که ممکن است در آیند سازه‌ای خراب یا دچار جداسازی شود که به راحتی با تعویض پیج و مهره می‌توان مشکل را برطرف کرد.

انواع پیچ و مهره

پیچ و مهره‌ها بسته به نوع کاربری، دارای انواع مختلفی هستند. آن‌ها از نظر استاندارد بین المللی به دو نوع ایزو و دین، بر اساس جنس به آهن، استیل، فولاد، آلومینیوم، مس و کربن و بر اساس نوع کله‌گی به چهار گوش، شش گوش، تخت، گرد و غیره و بر اساس دنده به آلمانی و آمریکایی تقسیم می‌شوند. آن‌ها از نظر استحکام نیز به دو نوع پرکربن و کم کربن گروه‌بندی می‌شوند. ما در این مطلب قصد داریم به یک نمونه خاص تحت عنوان پیچ و مهره خشکه اشاره کنیم. برای آگاهی به ادامه مطلب توجه کنید.

پیچ و مهره خشکه

پیچ و مهره خشکه مانند بیشتر پیچ‌ها از آهن تولید شده، اما برای مقاومت بیشتر توسط فولاد سخت‌کاری شده است. منظور از واژه خشکه همن فولادی است. پیچ و مهره خشکه به لطف سخت‌کاری شدن قادر به تحمل 80 کیلوگرم بار می‌باشد که این رقم 30 کیلوگرم بیشتر از نمونه‌های آهنی و سخت‌کاری نشده است. این نمونه از گرید 8.8 میلیمتر الی 32 میلیمتر تولید شده و برای مقاومت بیشتر دربرابر دماهای بالا و پایین زاج‌کاری و گالوانیزه می‌شوند. اما به طور کلی آن‌ها در گریدهای 8.8، 10.9 و 12.9 تولید می‌شوند که هر کدام بسته به نوع کاربری در انواع صنایع به کار می‌روند. گفتنی است پرکاربردترین نوع، گرید 8.8 است.

از این پیچ‌ها که به صورت شش گوش هستند بیشتر در صنایع پتروشیمی استفاده می‌شود.‌

نحوه تولید پیچ و مهره خشکه

برای تولید انواع پیچ و مهره خشکه از مفتول CK45 اسفاده شده و سپس از طریق کشش و قالب‌گیری در اندازه‌های مختلف تولید می‌شوند. مهره خشکه دارای یک ویژگی منحصربفرد تحت عنوان نیم دنده است که برخلاف نمونه‌های آهنی از کاربرد زیادی برخوردار است. این مهره‌ها به گونه‌ای تولید می‌شوند که برای پیچ‌های دنده درشت و دنده ریزه قابل استفاده باشند. سازندگان با سخت‌کاری و گالوانیزه کردن این مهره‌های خشکه آن‌ها را دربرابر حرارت مقاوم می‌کنند.

از مهره خشکه که نام دیگر آن مهره فولادی است در صنایعی نظیر خودروسازی، ساختمان‌ سازی سوله سازی، پتروشیمی و غیره استفاده می‌شود.

انواع مهره خشکه

مهره‌ها بسته به نوع کاربری انواع مختلفی دارند که در ادامه به معرفی آن‌ها می‌پردازیم.

مهره‌های متریک استاندارد DIN 934

این نوع مهره‌ها از جنس استیل و فولاد در کلاس‌های 5، 8، 10 و 12 تولید می‌شوند. این مهره‌ها که با سخت‌کاری شدن تبدیل به مهره خشکه نیز می‌شوند برای اتصال پیچ‌های شش گوش در کلاس‌های 5.6، 8.8، 10.9 و 12.9 عرضه می‌شوند. این مهره‌ها برای اینکه بتوانند دربرابر دما مقاوم باشند به صورت سیاه و گالوانیزه نیز تولید می‌شوند. مهره خشکه برای اتصال در پیچ‌های دنده ریز و دنده درشت هم کاربرد دارند.

مهره اینچی استاندارد ASTM A194

این نوع مهره‌ها نیز در انواع گریدهای مختلف و در جنس‌های فولاد، آلیاژ فولاد و استیل تولید می‌شوند. این مهره‌ها نیز با سخت‌کاری شدن تبدیل به مهره خشکه شده و از مقاومت بالایی برخوردار می‌شوند. سازندگان، این مهره‌ها را برای اینکه طبق مشخصه عامی شناخته شوند طبق استاندارد18.2.2 ANSI B که نمونه آمریکایی است تعیین می‌کنند. این مهره‌ها دارای گریدهای مختلفی است که در جنس‌های مختلف نظیر آلیاژ و فولاد تولید می‌شوند.

مهره استنیلس استیل (فولاد ضدزنگ)

این مهره نیز با سخت‌کاری به گونه‌ای ساخته می‌شود که در برابر رطوبت بالا مقاومت کند. این مهره در اندازه‌های 304 و 316 تولید شده و برای اتصال در پیچ‌هایی با این اندازه استاندارد می‌باشد. از این مهره به دلیل مقاومت بالا در برابر رطوبت در صنایع مختلف نظیر خودروسازی، کشتی‌سازی و پتروشیمی استفاده می‌شود.

مهره خشکه با آبکاری داکرومات

این مهره خشکه با سخت‌کاری شدن مقاومت بالایی در برابر خوردگی و ساییدگی داشته و در سایزهای 5 الی 36 میلیمتر عرضه می‌شود. از این مهره نیز در صنایع بزرگ مختلفی استفاده می‌شود.

مهره با آبکاری گالوانیزه گرم

از مهره‌های گالوانیزه برای دماهای بالا استفاده می‌شود تا در برابر آن مقاوم باشند. از این مهره بیشتر در صنعت پتروشیمی استفاده می‌شود. صنعت پتروشیمی یکی از صنایعی است که مقاوم بودن سازه‌ها در برابر دما بسیار مهم بوده و از همین جهت لزوم بکارگیری پیچ و مهره‌های فولادی بیش از پیش مهم می‌شود.

سخن پایانی

پیچ و مهره در بسیاری از صنایع مورد استفاده قرار می‌گیرد و مقاومت آن‌ها در برابر دما و رطوبت بسیار مسئله مهمی است. از این رو تولیدکنندگان پیچ و مهره با سخت‌کاری، آبکاری و گالوانیزه کردن آن‌ها ابزاری تحت عناون پیچ و مهره خشکه عرضه و آن‌ها را در برابر این مسائل مقاوم می‌کنند. ما در این مطلب به اهمیت این موضوع اشاره کردیم و انواع پیچ و مهره‌های خشکه را معرفی کردیم.

صنایع بزرگ باید این مسئله را جدی بگیریند زیرا باید محصولات خود را طبق استانداردهای بین‌المللی پیش ببرند و از مقاوم بودن سازه‌ها و اتصالات خود مطمئن شوند. از این رو توصیه می‌شود تا محصولات خود را توسط پیچ و مهره‌های مقاوم تولید کنند تا رضایت مشتری و مشاغل را به خود جلب کنند. امیدواریم که این مطلب به سازندگان و مدیران صنایع کمک کرده باشد تا از این مسئله مهم باخبر شوند و برای استحکام و طول عمر محصولات خود از این پیچ و مهره‌ها استفاده بیشتری کنند.

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *